دستورالعمل های آجرچینی

دستور العمل های آجر چینی

از زمانی که ایده ساخت خانه به ذهن انسان خطور کرد، دیوار و سقف از اجزای اصلی آن بوده و دیوارها با مصالح بنایی ساخته میشوند. بنایی یکی از قدیمی ترین روشهای ساخت برای شهرنشینی است. بنایی نقش بسیار مهمی در ساخت و ساز دارد. از دوران باستان تاکنون بنایی نوعی کسب و کار است. خصوصا بنایی با آجر پرکاربردتر است چون خاک رس برای آجر در همه جای دنیا به جز مناطق بیابانی، به وفور یافت میشود. آجرها معروف ترین واحدهای ساخت دیوارهای بنایی در ساختمان هستند. با گذر زمان، هنر یا تکنیک بنایی با آجر (آجرکاری) نیز پیشرفت کرده است. اطلاع داشتن از دستور العمل های آجر چینی می تواند کمک چشمگیری در ساخت بناها داشته باشد.

آجرکاری از روی هم قرار دادن آجرها به صورت رجی انجام میشود. در این روش بنایی، آجرها به صورت یک الگوی تخت روی هم قرار میگیرند و بین آجرها ملات ریخته میشود تا به همدیگر بچسبند. طبق نوع آجر مورد استفاده و طبق روش چیدن آجر، آجرکاری به دو دسته درجه یک و درجه دو تقسیم میشود. مقاومت آجرکاری به نوع مصالح مورد استفاده در بنایی، مهارت بنا و نظارت بستگی زیادی دارد. حتی در صورت وجود مصالح بنایی باکیفیت، ناشی­گری بنا و نبود نظارت منجر به ساخت نامرغوب میشود. برای آجرکاری بی عیب و نقص، دستور العمل های آجر چینی کلی را در ادامه بررسی میکنیم.

کیفیت آجرهای مورد استفاده در دیوارهای آجری

  • آجرهای مورد استفاده در دیوار آجری باید سالم و بی­نقص، محکم، یک شکل و اندازه و یک رنگ بوده و به خوبی در کوره پخته شده باشند.
  • آجرها نباید هیچ گونه ترک یا درزی داشته باشند. سطح آجر باید فاقد سوراخ، ریگ یا غده های آهک و غیره باشد.
  • سطح آجرها باید به گونه ای باشد که اگر با ناخن روی آن خراش انداختیم، اثری از خراش روی آن ایجاد نشود.
  • آجرها وقتی به همدیگر برخورد میکنند، باید صدای فلزی بدهند و اگر از ارتفاع ۹۰ تا ۱۲۰ سانتی متری آنها را روی زمین رها کردیم، نباید بکشنند.
  • اگر آجرها را به مدت ۲۴ ساعت در آب غوطه ور کردیم، به طور کلی نباید آب را بیش از ۲۰ درصد وزن خشکشان جذب کنند.
  • قبل از استفاده از آجرها، باید در مدت مناسبی در آب تمیز کاملا خیس بخورند تا آب به عمق آجرها نفوذ کند. این کار علاوه بر اینکه موجب از بین رفتن گرد و خاک، کثیفی و سایر نمکهای محلول (که موجب شوره زنی میشوند) میگردند، تمایل آجرها به جذب آب از ملات را کاهش میدهد. اگر قرار است بنایی با گل یا ملات با آهک­ خالص (آهک غیرهیدرولیک) انجام شود، آجرها را نباید قبل از استفاده در آب بخیسانید.

دستورالعمل های آجرچینی

دستورالعمل های آجرچینی – داربست ­زنی ساخت دیوار آجری

  • برای آجرکاری در ارتفاع بالا، داربست دوبل یا دوطرفه باید مورد استفاده قرار گیرد. استفاده از داربست تکی یا واحد، منجر به باقی ماندن حفراتی در دیوار میشود. لذا استفاده از داربست تکی توصیه نمیشود چون نشتی­های بعدی ایجاد میکند.
  • در ساخت دیوار نباید هیچگونه پاره آجری استفاده شود، مگر زمانی که به خاطر محدودیت­ در اندازه آجر، مجبور به استفاده از پاره آجر شویم.
  • آجرکاری معمولا به روش آجرچینی انگلیسی انجام میشود.

دستورالعمل های آجرچینی

کیفیت آب مورد استفاده

  • آب مورد استفاده در آجرکاری برای عمل آوری و ملات باید قابل شرب باشد.
  • این آب همچنین نباید حاوی نمک باشد.
  • برای ملات، عمل آوری و ساخت آجرها، باید از آب قابل شرب استفاده شود، در غیر اینصورت، آجر شوره میزند.

کیفیت خاک رس مورد استفاده

خاک رس مورد استفاده برای ساخت آجر نیز نباید حاوی نمک باشد.

کیفیت ملات مورد استفاده

فقط ملات مخصوص با کیفیت باید برای ساخت دیوار آجری مورد استفاده قرار گیرد و باید مراقب بود که در کل دیوار، ضخامت ملات یکسان باشد.

🔔 حتما بخوانید: انواع چیدمان آجرنما

دستور العمل های آجر چینی در دیوار آجری

  • آجرها باید روی کل ملات قرار بگیرند.
  • وقتی آجرها را روی ملات قرار میدهید، باید کمی روی ملات فشار دهید تا چسبندگی مناسبی ایجاد شود.
  • تمام رج های آجر باید به صورت افقی قرار گیرند و تمام درزهای عمودی باید کاملا عمودی باشند.
  • رج های آجر در بخش پایین دیوار، کف پنجره، سقف و سر جان­پناه باید همیشه از لبه باریک کنار همدیگر چیده شوند (قراردادن آجرها از سمت لبه باریک کنار همدیگر).
  • به طور کلی برای آجرچینی گوشه دیوار، یک رج راستهچینی (stretcher) و یک رج کله­چینی (header) انجام میشود (اتصال یا پیوند کله راسته). این راسته چینی و کله چینی به صورت یکی درمیان انجام میگیرد. برای تکمیل رج، آجر قلمدانی کنار آجر کله قرار میدهند.
  • در آجرکاری، باید فاصله کافی بین آجرهای مجاور وجود داشته باشد تا اتصال مناسب بین آجرها ایجاد شود.
  • پیشرفت کار در بالا بردن دیوار باید به گونه ای باشد که تمام آجرها در هر رج، یک­ریخت قرار گرفته باشند. هیچ قسمتی از دیوار نباید در یک روز بیش از ۱۰۰ سانتی متر از بقیه آن بالا بیاید. دیوارها باید کاملا عمودی بالا بیایند.

دستورالعمل های آجرچینی

دستور العمل های آجر چینی – اتصالات در دیوار آجری

  • تمام اتصالات باید به درستی بندکشی و با ملات پر شوند تا حفره ای در اتصالات (بین دو آجر مجاور) باقی نماند.
  • در صورتی که ضخامت دیوار، دو آجری یا بیشتر باشد، در اتصالات علاوه بر ریختن ملات بستر و بندکشی، باید در هر رج دوغاب هم داده شود.
  • ضخامت اتصالات نباید بیش از ۱۳ میلی متر باشد.
  • وقتی ملات درون درزها هنوز تازه است، با بندکشی معمولا تا عمق حداقل ۱۰ تا ۱۵ میلی متر ملات را حذف میکنیم.

استفاده از چوب در دیوار آجری

وقتی به سقف یا کف چوبی نیاز باشد تا دیوارهای آجری به آن تکیه دهند، مفاصل چوب (که بار کف یا سقف را تحمل میکند)، باید حتی الامکان روی سرتیر (پیش­ آمدگی یا corbel) یا قلاب (بست) سوار شوند. در مواردی که مفاصل چوب باید در خود دیوار ساخته شوند، باید روش محافظتی مناسبی برای بخش داخلِ کارِ مفاصل به کار گرفته شده و علاوه بر این، مقداری فضا دور آنها باید در نظر گرفته شود تا احتمالا حمله موریانه به حداقل رسیده و گردش هوا به خوبی انجام شود.

نوسازی دیوار آجری

وقتی لازم باشد که با افزایش دادن ضخامت دیوار، مقاومتش را افزایش دهیم، تورفتگی­هایی در دیوار ایجاد میشود. این تورفتگی های یکی درمیان به گونه ای هستند که در هر متر مربع از دیوار، یک تورفتگی ایجاد میشود. این امکان آجرکاری جدید برای اتصال مناسب به آجرکاری قبلی را میدهد. به این عملیات به اصطلاح back bonding گفته میشود.

وقتی میخواهیم طول دیوار را در آینده افزایش دهیم، دیوار را به صورت لابند (مضرس یا کنگره­دار) باقی می­گذاریم. انجام این کار برای تضمین اتصال پیوسته بین آجرکاری قدیم و جدید ضروری است.

درز انبساط در دیوار آجری

میانگین اختلاف دمای زمستان و تابستان که حدود ۳۸ درجه سانتی گراد است، به ازای هر ۳۰ متر از طول دیوار، دیوار آجری ۱۰ میلی متر منبسط میشود. به همین خاطر تعبیه درزهای انبساط به عرض حداقل ۱۸ میلی متر پس از هر ۳۰ تا ۴۵ متر طول دیوار، نیاز است.

🧱 قیمت به روز آجر اصفهان و سفال اصفهان (09134055216)

آجر و سفال اصفهان به علت استفاده از خاک با مشخصات کیفی بالا، جزء بهترین آجر و سفال های کشور هستند که در کلیه پروژه های ساختمانی، سوله ها و ... قابل استفاده بوده که علاوه بر مشخصات فیزیکی، مشخصات ظاهری بسیار مناسبی برای نماسازی دارند.

دستورالعمل های آجرچینی

آرماتور در دیوار آجری

دیوارهای جداکننده نیم­آجره باید بوسیله آرماتور مناسب مسلح شوند. در هر ۵ یا ۶ رج از دیوار، یک آرماتور قرار میگیرد. آرماتور میتواند میلگرد فولادی نرم، میله های تخت، تسمیه آهنی، پوسته های مشبک (مِش گسترده) یا شبکه فولادی و غیره باشد.

نازک­ کاری دیوار آجری

  • سیمان­ کشی دیوار آجری باید ۲۸ روز پس از ساخت آن انجام شود. طی این مدت ۲۸ روزه، بتن فرصت پیدا میکند که منقبض شود.
  • در جاهایی که سیمان­کاری یا بندکشی مطلوب نیست، باید به سیمان درزها موقع آجرچینی شکل داده و مقدار اضافیش حذف شود.

دستورالعمل های آجرچینی

عمل آوری دیوار آجری

تمام دیوارهای آجری که نازک­ کاری آنها انجام شد، باید به مدت حداقل ۷ روز خشک­ نگه داشته شوند.

🔔 حتما بخوانید: الزامات طراحی و اجرای آجرنما

آشنایی با دستورالعمل‌های آجر چینی

دیوارهای ۵/۱۱ سانتی به‌عنوان دیوارهای غیر باربر شناخته می‌شوند و به علت منشأ بار تخریب می‌شوند.

دستورالعمل های آجرچینی

از این دیوارها جهت منفک نمودن فضاها استفاده می‌شود و یا به‌صورت دیوار محافظ عایق کاری به کار برده می‌شوند. دیوارهای ۱۰ سانتی بایستی از چهار سمت با دیوارهای باربر اتصال برقرار کرده باشد. در اغلب موارد با دیوار حامل یا قاب‌های ساختمان با اسکلت فلزی یا بتنی پیاده سازی می‌شود.

🔔 حتما بخوانید: آجر بهمنی چیست؟

دستورالعمل های آجرچینی

در ملات دیوار ده سانتی از ماسه و سیمان استفاده می‌شود. بایستی قبل از انجام عملیات تمام آجرها را در آب غوطه‌ور نموده و آن‌ها را سیراب کنیم. در همه‌ی دیوارهای آجری بایستی اتصال برقرار باشد. در یک روز کاری باید حداکثر یک متر آجرچینی انجام دهیم تا ملات به‌خوبی پیوند بخورد و بعد از در روزهای بعد کار را ادامه دهیم. اگر از ملات سیمان و ماسه در دیوارهای آجری استفاده نمودیم بایستی تا سه روز بعد از عملیات عمل آبدهی را تکرار نماییم. عمل دوغاب دهی باید هر نیم متر انجام شود. در صورتی که می‌خواهیم دیوار ۲۲ سانتی بنا نماییم باید در هر روز تنها دو متر از آن را اجرا نماییم و به ملات فرصت لازم برای جذب چسبندگی را بدهیم، اما در ساخت دیوار ۳۵ سانتی می‌توانیم تا سه متر در روز آن را بسازیم.

دستورالعمل های آجرچینی

سطح آجرچینی در هر رج بایستی به‌طور کامل افقی باشد و مواج نباشد، چون توزیع بار در سطح افقی همسان صورت می‌گیرد. زمانی که دیوار می‌چینیم در بخش‌های گوناگون ساختمان اختلاف ارتفاع آجرچینی هر بخش نبایستی از یک متر از سایر بخش‌ها بیشتر باشد.

دستورالعمل های آجرچینی

نکات زیر را به یاد داشته باشید:

از ویژگی‌های آجر استفاده شده این است که مقاومت آن از ۵۰ کیلوگرم بر سانتیمتر باید بیشتر باشد. همچنین این آجرها باید کامل و بدون شکستگی و نیز از کناره‌های تیز بدون آلودگی و مواد خارجی برخوردار باشند. آب آن بین ۸ تا ۱۸ درصد وزن آجر مکش دارد، چون مکش زیاد به علت پوکی یا خامی آجر بوده و مکش کمتر از ۸ درصد موجب چسبندگی نامناسب آجر به ملات می‌شود. استفاده از آجر شکسته و ناسالم موجب استحکام کمتر دیوار و استفاده بیشتر از ملات می‌شود.

کلام آخر

در پایان توصیه میکنیم که نکات مطرح شده در بالا را به دقت رعایت کنید تا آجرکاری باکیفیتی داشته باشید. دیوار آجری اگر مطابق دستور العمل های آجر چینی (ذکر شده در بالا) ساخته شود، دیوار بی عیب و نقصی خواهد بود و احتمال ایجاد ترک خوردگی، نشتی و غیره در آن نیز کاهش می­ یابد.

0 پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟
خیالتان راحت باشد :)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

2 × 2 =